Znajdujesz się na stronie wystawy: Czego jeszcze nie wiesz o pielęgniarstwie?

Materiały dostępne online stanowią cyfrową kontynuację ekspozycji, którą właśnie oglądasz.

Nasza wystawa odkrywa przed Tobą świat pielęgniarstwa – zawodu, w którym wiedza, precyzja i umiejętność radzenia sobie w różnych sytuacjach spotykają się z nowoczesnymi technologiami i innowacyjnymi metodami pracy. Przekonasz się, jak szerokie i złożone są codzienne obowiązki pielęgniarki i pielęgniarza.

Przeglądasz teraz sekcję Od opieki przy łóżku do samodzielnego ordynowania leków, z której dowiesz się, jak współczesne pielęgniarki i pielęgniarze rozwijają swoje kompetencje, zyskują nowe uprawnienia kliniczne i coraz aktywniej uczestniczą w podejmowaniu decyzji medycznych.

Od opieki przy łóżku do samodzielnego ordynowania leków

Czy wiesz, że od 2024 roku pielęgniarki (a także położne) w Polsce mogą samodzielnie przepisywać leki i wystawiać skierowania na badania? To ogromna zmiana w zawodzie, który do tej pory kojarzył się głównie z opieką przy łóżku pacjenta. Dzięki rozporządzeniom Ministra Zdrowia z 12 czerwca 2024 r. i 27 czerwca 2025 r., pielęgniarki i położne zyskują realną możliwość podejmowania decyzji leczniczych.

Co konkretnie mogą teraz zrobić?

  • przepisywać antybiotyki stosowane w infekcjach dróg moczowych, np. trimetoprim czy furazydynę,
  • ordynować leki przeciwbólowe, w tym tramadol w połączeniu z paracetamolem,
  • wydawać środki antykoncepcji awaryjnej, jak octan uliprystalu (dla położnych z odpowiednimi uprawnieniami),
  • stosować miejscowe środki znieczulające, np. lidokainę.

Ale to nie wszystko! Pielęgniarki i położne mogą też wystawiać skierowania na różne badania diagnostyczne:

  • biochemiczne i immunochemiczne – np. oznaczenie elektrolitów, funkcji wątroby czy hormonu TSH,
  • w kierunku chorób zakaźnych – toksoplazmozy, różyczki czy kiły.
Zbliżenie na ręce pracowników medycznych. Jeden z nich zapisuje coś na formularzu medycznym. Na blacie stołu widoczny jest stetoskop i długopis, a na obrazie nałożono przezroczyste ikony związane z medycyną, takimi jak krzyż, strzykawka, mikroskop, pigułka, komputer czy zębatki. Dodatkowo widać wykres EKG biegnący przez środek obrazu.
Nowe zadania pielęgniarek w opiece nad pacjentem

Dlaczego to ważne?

Zmiany te mają na celu odciążenie lekarzy, skrócenie kolejek do specjalistów i umożliwienie pacjentom szybszego dostępu do niezbędnych leków i badań.

Nurse Practitioners w USA – wzór dla świata

W Stanach Zjednoczonych zawód nurse practitioner (NP) odgrywa kluczową rolę w systemie opieki zdrowotnej. Według danych z 2025 roku, w USA pracuje ponad 385 tysięcy pielęgniarek-praktyków, które prowadzą własnych pacjentów, diagnozują, leczą oraz przepisują leki.

Prognozy są imponujące: zatrudnienie pielęgniarek-praktyków ma wzrosnąć o 46% w latach 2023-2033, co oznacza utworzenie ponad 135 tysięcy nowych miejsc pracy.

Dlaczego to ma znaczenie dla pacjentów? W obliczu starzejącego się społeczeństwa i niedoboru lekarzy specjalistów, nurse practitioners stają się kluczowym ogniwem w zapewnieniu szybkiego i wysokiej jakości dostępu do opieki zdrowotnej, szczególnie w obszarach wiejskich i niedostatecznie obsadzonych przez lekarzy.

POPUL/SP/0093/2023/01
Projekt dofinansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Edukacji i Nauki w ramach Programu „Społeczna Odpowiedzialność Nauki II"
Logo Rzeczypospolitej Polskiej Logo programu Logo ministerstwa nauki